CONTACT

Impetus 360

Het motivatie kompas

Een evidence-based kompas

Motiverende stijlen voor leraren en schooldirectie

De variëteit aan lesgeef- en leiderschapsstijlen kan grafisch weergegeven worden aan de hand van een cirkel of kompas. Het impetus360 kompas bestaat uit twee dimensies of assen die elk een continuüm vormen.

De eerste dimensie (op de X-as; d.i. de horizontale as) maakt een onderscheid tussen de mate waarin een leidinggevende een behoefteondersteunende stijl (d.i. autonomieondersteuning en structuur) hanteert, relatief ten opzichte van een meer behoefteondermijnende stijl (d.i. controle en chaos).

De tweede dimensie (op de Y-as; d.i. verticale as) maakt een onderscheid op vlak van directiviteit, gaande van laag directief (d.i. autonomieondersteuning en chaos) tot hoog directief (d.i. structuur en controle).

Motiverend lesgeef- en leiderschapsstijlen

Een combinatie van autonomie-ondersteuning en structuur

Het kwadrant rechtsboven wijst op de mate waarin je als leraar/leidinggevende de behoefte aan autonomie van je leerlingen/lerarenkorps gaat ondersteunen. Dit kan je doen door participatief en afstemmend te werk te gaan.

Het kwadrant rechtsonder wijst op de mate waarin je als leraar/leidinggevende structuur biedt aan je leerlingen/lerarenkorps. Dit kan je doen door duidelijkheid te bieden en hierin te begeleiden.

De meest motiverende aanpak die ja als leraar/leidinggevende kan hanteren is een combinatie van beide, met name het bieden van structuur en kader en het bieden van autonomie binnen dit kader.

Situeer je je als leidinggevende vaak in het ene of het andere kwadrant, dan verhoogt het risico om over te hellen naar de valkuilen van structuur of autonomie-ondersteuning, met name controle of chaos.

Autonomie-ondersteuning

Autonomie-ondersteunende leraren/leidinggevenden werken vanuit het perspectief van de leerlingen/leraren en proberen initiatief bij hen te stimuleren, zodat ze zich vrijwillig inspannen voor hun schoolwerk/job.

Zo kan een leraar/leidinggevende de autonomie van leerlingen/leraren ondersteunen door in dialoog te gaan en keuzes te bieden (d.i. participatieve benadering) of door de taakinhoud af te stemmen op hun interesses of een zinvolle duiding te geven wanneer inspraak niet mogelijk of wenselijk is (d.i. afstemmende benadering).

Structuur

Structurerende leraren/leidinggevenden geven houvast aan hun leerlingen/leraren, zowel met betrekking tot de inhoud van hun job als op vlak van regels en afspraken, zodat ze zich bekwaam voelen om een gewenst resultaat neer te zetten.

Ook structuur valt uiteen in twee zones, waarbij een leraar/leidinggevende de competentieontwikkeling van leerlingen/leraren kan ondersteunen door gepaste hulp te bieden en constructieve feedback te geven (d.i. begeleidende benadering) of door duidelijke verwachtingen te communiceren en consequent op te volgen (d.i. verhelderende benadering).

Chaos

Chaotische leraren/leidinggevenden laten de leerlingen/leraren aan hun lot over, zodat het verwarrend is voor hen naar wat ze dienen te doen, hoe ze zich dienen te gedragen en hoe ze hun vaardigheden kunnen ontplooien.

Chaos valt uiteen in een opgevende benadering, waarbij een leraar/leidinggevende de leerlingen/leraren aan hun lot overlaat en een meer afwachtende benadering, waarbij een leraar/leidinggevende de kat uit de boom kijkt en ziet hoe de zaken lopen alvorens actie te ondernemen.

Controle

Controlerende leraren/leidinggevenden dwingen leerlingen/leraren om zich te gedragen of te denken op een door hen voorgeschreven wijze. Ze drukken hun agenda en eisen door, wat leerlingen/leraren daar ook mogen van denken.

Controle omvat een eisende benadering, waarbij een leraar/leidinggevende verwachtingen oplegt aan leerlingen/leraren en hen op een dwingende wijze oproept tot discipline, en een dominerende benadering, waarbij een leraar/leidinggevende meer de persoonlijke aanval inzet op de leerlingen/leraren.

Inzicht in je eigen leiderschapsprofiel

Een bevraging van jezelf en je team

Via een situationele vragenlijst brengen we je lesgeef- of leiderschapsprofiel in kaart en bekijken we samen hoe je als leraar/leidinggevende verder kan groeien.

Neem contact met ons op